Onderzoeken

Onderzoeken zwangerschap | welke zijn er?

Tijdens de zwangerschap word je goed onder controle gehouden door de verloskundige of eventueel gynaecoloog. Zie je door de bomen het bos niet meer? Hier vind je een overzicht van de onderzoeken tijdens de zwangerschap.

Vitaliteitsecho

Sinds een aantal jaren wordt er een vroege echo gemaakt wanneer je tussen de zeven en acht weker zwanger bent. Tijdens deze echo bekijkt een echoscopist (of verloskundige) hoe lang je zwanger bent, of er een kloppend hartje te zien is en of het vruchtje op de juiste plek in de baarmoeder is ingenesteld. Ook kunnen ze gelijk zien of de baarmoeder en eierstokken er goed uit zien en of je misschien een meerling verwacht.


Termijnecho

Tussen de tien en twaalf weken volgt er een termijnecho. Tijdens deze echo wordt de exacte duur van de zwangerschap bepaald. Deze echo is bepalend voor de bevallingsdatum. De echo wordt vergoed door de zorgverzekeraar.


Nekplooimeting/combinatietest

Wanneer je gezond zwanger bent en geen reden hebt voor extra onderzoek, kun je alsnog zelf de keuze maken om een combinatietest uit te laten voeren. Een combinatietest geeft een risicoschatting op de volgende drie syndromen: Syndroom van Edwards, syndroom van Down en het syndroom van Patau. Edwards en Patau zijn zeer ernstig, waarbij de baby meestal voor of vlak na de bevalling komt te overlijden.

Wanneer vindt dit onderzoek plaats?

De combinatietest vindt plaats tussen de negen en veertien weken. Er zal eerst bloed worden afgenomen (tussen de negen en veertien weken) en de echo vindt tussen de elf en veertien weken plaats.

Tijdens de echo wordt de nekplooi van het kindje opgemeten. Bij zieke kindjes is de nekplooi vaak sterk vergroot. Meestal krijg je de uitkomst van het onderzoek gelijk te horen. Let wel op: de uitslag van dit onderzoek is een kansberekening. Bij een slechte uitslag word je doorverwezen naar een ziekenhuis, waar er vervolgonderzoeken kunnen plaatsvinden.

Vergoeding zorgverzekering onderzoeken

De combinatietest wordt over het algemeen niet vergoed. De kosten liggen rond de €180,00. Soms kun je wel aanspraak maken op een vergoeding via een aanvullende verzekering. Let hier goed op bij het uitkiezen van een zorgverzekeraar.

Je kunt in mijn andere artikel uitgebreide informatie lezen over de zorgverzekering en zwangerschap in 2021/2022. Klik hier om dit artikel te lezen.


Algemeen bloedonderzoek

Na de intake bij de verloskundige krijg je meestal direct een formulier mee om bloed te gaan prikken. Er wordt gekeken naar jouw bloedgroep, naar de Rhesusfactor, of het bloed antistoffen bevat tegen andere bloedgroepen, eventuele besmetting met hepatitis B, HIV en Syfilis. Meestal worden ook de glucosewaarde en het hemoglobinegehalte gemeten.

Het kan voorkomen dat een deel van de onderzoeken worden verrekend met het eigen risico.


NIPT Niet Invasieve Prenatale Test

Vanaf elf weken zwangerschap kun je een NIPT test uit laten voeren. Dit is een bloedonderzoek. Via dit onderzoek worden sneller baby’s met het Downsyndroom, Edwardssyndroom of Patausyndroom opgespoord. De uitslag van de NIPT klopt vaker dan de uitslag van een combinatietest.

Op dit moment (november 2020) kost de NIPT test €175,00 en de zwangere moet de test altijd zelf betalen.


20 weken echo

De 20-weken echo wordt ook wel structureel echoscopisch onderzoek genoemd. Tijdens deze echo van ongeveer dertig minuten wordt gekeken naar de ontwikkeling van de baby. Ook alle organen worden nagekeken en eventuele afwijkingen kunnen opgespoord worden. Voorbeelden hiervan zijn een open ruggetje of een open schedel.

Ook de hersenen worden uitgebreid bekeken en opgemeten. Wanneer er duidelijke afwijkingen zijn, word je doorgestuurd voor verdere onderzoeken. De 20-weken echo is niet verplicht, maar wel gratis. Hij wordt volledig vergoed vanuit de basisverzekering en ook het eigen risico wordt hier niet op aangesproken.


Geavanceerd Ultrageluid Onderzoek (GUO)

Dit onderzoek lijkt op de 20-weken echo, maar is veel uitgebreider. Deze echo’s worden gemaakt door echoscopisten met zeer ruime ervaring. De echo duurt ook een stuk langer dan de 20-weken echo. Alles wordt uitgebreid bekeken. Een GUO krijg je alleen met een medische indicatie. Bijvoorbeeld als je een slechte uitslag hebt gehad van de combinatietest, als je een slechte 20-weken echo hebt gehad of wanneer je een verhoogd risico hebt op een kindje met aangeboren afwijkingen.


Groeiecho

Niet alle verloskundigen bieden een standaard groeiecho aan. Meestal krijg je deze aangeboden wanneer men twijfelt over de groei van het kindje. Soms kunnen ze niet goed bepalen vanaf de buitenkant hoe het kindje groeit of je hebt al eerder een groot of juist klein kindje gekregen. Ook bij het gebruik van bepaalde medicijnen maken ze graag nog een extra echo.

De echo’s duren meestal niet lang. Ze bekijken de hoofdomtrek, de lengte van het bovenbeentje, de buikomtrek, de werking van de placenta en de hoeveelheid vruchtwater.

Als alles goed is, hoef je meestal niet meer terug te komen. Als blijkt dat de baby te klein of te groot is, plannen ze vaak een nieuwe echo in.


Vruchtwaterpunctie

Een vruchtwaterpunctie wordt niet zomaar uitgevoerd. Als er tijdens eerdere onderzoeken afwijkingen naar boven zijn gekomen, kun je ervoor kiezen om dit onderzoek te laten uitvoeren.

Tijdens de vruchtwaterpunctie worden er cellen uit het vruchtwater gehaald en onderzocht. Met dit onderzoek kunnen ze bijvoorbeeld een open ruggetje vaststellen, maar ook bepaalde syndromen uitsluiten. De punctie vindt rond de vijftien weken plaats. De uitslag komt na ongeveer drie weken. Soms is er te weinig vloeistof opgezogen en moet de punctie opnieuw.

Risico: 1 op de 300 vrouwen krijgen na de punctie een miskraam.

De vruchtwaterpunctie wordt vergoed vanuit de basisverzekering, maar soms moet je toch een deel vanuit het eigen risico betalen.


Vlokkentest

Met een vlokkentest kan, net als bij de vruchtwaterpunctie, worden vastgesteld of er sprake is van een chromosoomafwijking. Er wordt een stukje weefsel van de placenta weggenomen. Omdat dit er vlokkerig uitziet, wordt dit de vlokkentest genoemd. De test wordt tussen de elf en veertien weken uitgevoerd.

Methode

Via de buik wordt er met een naald wat weefsel weggenomen. Het kan echter ook via de vagina, dan wordt er meestal een slangetje of tangetje gebruikt. De test wordt zonder verdoving uitgevoerd. De prik kan even pijnlijk zijn.

Uitslag

De uitslag is meestal binnen twee weken bekend. Soms kun je vragen naar een vroege uitslag. Bepaalde syndromen kunnen al sneller worden uitgesloten. Soms klopt de uitslag niet, omdat er een afwijking gevonden wordt, die alleen in de placenta aanwezig is. Dit is echter maar in 1-2% van de onderzoeken het geval.

Risico op een miskraam

Het risico op een miskraam is 1 op 500. Vraag jezelf van tevoren af of je dit risico wilt lopen. Doe je niks met de uitslag? Dan kun je beter geen vlokkentest (of vruchtwaterpunctie) uit laten voeren.


Liggingsecho

Tegenwoordig bieden veel praktijken een liggingsecho aan. Rond de 36 weken zwangerschap wordt dan bekeken of de baby in de juiste positie ligt. Deze echo wordt ook aangeboden wanneer er een vermoeden is van bijvoorbeeld een dwarsligging of stuitligging.


CTG-onderzoek

In sommige gevallen is een cardiotocogram (CTG) nodig tijdens de zwangerschap. Vooral in het derde trimester komt dit voor. De hartslag van het kindje wordt dan in de gaten gehouden, net als de activiteit van de baarmoeder.

Er zijn meerdere redenen om een CTG te krijgen. Denk aan: verminderde beweging van het kindje, het krijgen van een meerling, bloedverlies, vroegtijdig gebroken vliezen, groeivertraging van de baby enzovoort.

Hoe verloopt een CTG?

In het ziekenhuis krijg je twee banden om jouw buik. Eentje met een doppler, om de hartslag van de baby te meten. En een tocometer, die eventuele weeën kan registreren. Het onderzoek duurt meestal een half uur, maar soms ook langer. Op een apparaat kun je de hartslag en eventuele weeën-activiteit zien.

CTG onderzoeken tijdens de bevalling

Tijdens de bevalling kunnen de weeën worden gemonitord via een CTG. Ook de conditie van de baby kan dan in de gaten gehouden worden, maar dit gebeurt niet bij elke bevalling.

Thuis monitoren

Er bestaat een mogelijkheid om thuis te monitoren. Soms is dat beter dan iedere dag heen en weer naar het ziekenhuis. Je krijgt dan een apparaatje mee en er komt dan een verpleegkundige langs om de resultaten te bespreken.


Nog niet uitgelezen? Lees dan mijn artikel over de nub-theorie! Ook kun je bevallingsverhalen lezen en mijn artikel over Zorgverzekering & Zwangerschap.

Lees hier hoe je een echo het beste kunt bewaren!

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *